Cabaretier Ayoub Kharkhach was te gast in het programma over leven. Aan hem werd gevraagd waarom hij een liedje had gemaakt waarin hij de dienst in de moskee vergelijkt met het theater. Dat deed me denken aan de hoogleraar in Leiden die homiletiek gaf. Dat is de leer van preken maken.

Hij was ooit ook begonnen als predikant en hij vertelde dat hij eigenlijk heel graag toneelspeler had willen worden, maar toch predikant was geworden. Hij vergeleek preken in de kerkdienst graag met toneelspelen. En daarbij was het voor hem belangrijk dat je mensen emotioneel kon raken en voor hem was het dan juist ook belangrijk dat je mensen bang kon maken voor Gods toorn. Deze professor vond dat je met woorden, gebaren en de kracht van je stem ook macht over mensen kon uitoefenen op eenzelfde manier waarop een goede toneelspeler dat kon doen. Dus dacht ik toen ik presentator Coen Verbraak hoorde vragen naar het liedje dat theater met de eredienst in de moskee vergelijkt dat ik ook wel zo iets zou horen. De Iman die een toneelstuk opvoert dat mensen raakt en beweegt. Dat je zo als voorganger toneelspeler macht kunt uitoefenen over je publiek. Maar nee daar ging het hem niet om. En het ging hem ook niet om de moskee. Ja hij is moslim. Maar het sloeg net zo goed op de kerk en op alle erediensten, van welke godsdienst dan ook zei hij.

Hij bedoelde het volgende. In een theater komen mensen met elkaar samen. Ze kennen elkaar niet. Ze werken niet samen. Ze hebben allerlei opleidingen gehad. Ze komen uit verschillende maatschappelijke kringen. Maar ze komen met één doel. Even afstand nemen van de alledaagse werkelijkheid. Even een anderhalf uur je losmaken van de sores van alledag.  Even geen verantwoordelijkheden hebben of beslissingen nemen. Even je zorgen achter je laten. Soms heel bewust om weer te kunnen opladen. Of om iets te kunnen verwerken wat anders te zwaar zou worden. Hij herkende dat uit eigen ervaring omdat hij zelf als tiener kanker had gehad. En dat doe je niet alleen, daar heb je juist die andere mensen voor nodig vond hij.

Het gaat er juist om dat je niet alleen bent. Maar het gaat om met elkaar iets te beleven wat de moeite waard is. En dat voelde hij zelf ook zo in een eredienst in de moskee. Het gezamenlijke.
De verbondenheid. Gericht op één doel. Afstand nemen en tot jezelf komen. Aan de ene kant je helemaal kunnen ontspannen en aan de andere kant je verbonden voelen met mensen die op hetzelfde ogenblik, in datzelfde uur samen met jou dat aan het doen zijn. Met iets heel anders bezig zijn dan met de alledaagse dingen.  En dat vond hij de grote waarde van de eredienst. Het maakt niet vanuit welk geloof meende hij.

En dat trof me. Ik vond de vergelijking verrassend. En treffend. Want inderdaad is de kern van gemeente zijn dat je zo met elkaar elke zondag weer iets meemaakt wat uniek is. Die saamhorigheid die toch niet vrijblijvend is. Want behalve dat je ontspanning zoekt door even afstand te nemen van alles wat je bezig houdt, is het ook een uur of anderhalf waarin je opgeladen kunt worden. Je kunt moed verzamelen om weer verder te kunnen. En dat komt niet alleen omdat je samen met mensen bent die je op andere manieren misschien nooit zou ontmoeten. Het komt ook omdat je samen je richt op één doel. En in de eredienst is dat Gods aanwezigheid zoeken en vinden. Kracht ervaren en weer op je voeten gezet worden. Of steun ervaren en merken dat er andere zijn die je steunen en helpen. En vooral je gedragen weten door een kracht die groter is dan jijzelf en groter dan die van alle mensen waar je mee samen bent. En dat is dan toch net iets meer dan het theater.